Na sjeveroistoku Tanzanije u Africi, nedaleko od granice sa Kenijom, leži jedno od najfascinantnijih jezera na svijetu Natron.
Najbitnije činjenice:
- Jezero Natron ima pH vrijednost veću od 12, slično kao amonijak.
- Malo je mjesta na kojima su život i smrt tako dramatično isprepleteni kao ondje.
- Voda u njemu doseže nevjerojatnih 60 stepeni Celzijusovih.
Smješteno u sjevernom dijelu regije Arusha, u podnožju aktivnog vulkana Ol Doinyo Lengai, ovo čudo prirode dio je istočnog ogranka velike rasjedne doline Gregory Rifta, koji nastaje razdvajanjem somalijske i nubijske tektonske ploče.
Malo je mjesta na svijetu na kojima su život i smrt tako dramatično isprepleteni kao tu.
Jezero Natron jedno je od najopasnijih i najneprijateljskijih okruženja na Zemlji, a istovremeno je i stanište miliona ptica.
Njegove krvavocrvene vode, bijele kore načinjene od soli i silueta vulkana u pozadini stvaraju prizor koji djeluje gotovo nestvarno.
Nivo vode varira
Ovo spektakularno područje nalazi se sjeveroistočno od kratera Ngorongoro i 2001. godine uvršteno je na Ramsarski popis močvara od međunarodne važnosti.
Uprkos surovoj klimi i činjenici da je mjesto na kojem priroda pokazuje svoju najekstremniju, ali i najnježniju stranu, Natron je jedno od najvažnijih utočišta ptica u Africi.
Jezero leži na oko 600 metara nadmorske visine. Dugo je oko 57, široko do 22 kilometra, a dubina mu rijetko prelazi tri metra.
Nivo vode značajno varira, odnosno zavisi od sezone - kišna obično traje od decembra do maja.
Klima je suva i polupustinjska, sa temperaturama koje često prelaze 40°C, dok voda u vrlo plitkim dijelovima jezera može dostići i nevjerovatnih 60 stepeni Celzijusa.
Životinje se često okamene
Natron se napaja kenijskom rijekom Južni Ewaso Ng’iro te brojnim mineralnim toplim izvorima, koji izbijaju iz tla zahvaljujući snažnoj vulkanskoj aktivnosti regije.
Voda u jezeru bilježi pH vrijednost veću od 12 (poređenja radi, amonijak ima između 11 i 13), pa ono važi za jednu od najlužnatijih vodenih površina na Zemlji.
Okolne stijene, nastale tokom pleistocena, bogate su natrijumom i karbonatima, ali siromašne kalcijumom i magnezijumom, što dodatno pogoduje stvaranju izrazito alkalne slane vode koja nagriza.
Zbog takvog hemijskog sastava, životinje koje uginu u jezeru često se kalcifikuju, odnosno, minerali ih postupno prekriju i očvrsnu, stvarajući utisak okamenjenih tijela.
Paleta boja ostavlja bez daha
Ali, usprkos ekstremnim uslovima, Natron nije mrtvo jezero.
Naime, njegova voda tokom sušne sezone isparava, a salinitet raste i tad pravi procvat doživljavaju mikroorganizmi koji vole so.
U njih se ubrajaju i cijanobakterije koje, baš poput biljaka, provode fotosintezu.
Upravo je njihov crveni pigment zaslužan za spektakularne nijanse jezera, od izrazito krvavocrvene na otvorenim dijelovima do narandžastih tonova u plićacima.
Zahvaljujući tim mikroorganizmima, površinska kora soli takođe često poprima ružičastu ili crvenu boju.
Zaštita od predatora
Kao što smo već rekli, Natron ima vrlo važnu ulogu u životnom ciklusu ptica, posebno plamenaca.
Čak 75 odsto svjetske populacije vrste mali plamenac izleže se ondje. Ženke polažu jaja na sezonskim ostrvcima nastalima isparavanjem, gdje ih ekstremna alkalnost i visoka temperatura vode štite od predatora.
Iako je teško opstati u ovakvim uslovima, u jezeru živi i nekoliko endemskih vrsta algi, beskičmenjaka te riba.
Ovo jezero nije samo naučna i prirodna senzacija. Naime, čitavo područje oko njega nudi i nezaboravne doživljaje za posjetioce.
Tako iz kampa uz jezero možete pješke krenuti prema klancu Engare Sero, gdje ćete pronaći slapove i izvore, pravu malu rajsku oazu sa palmama i vulkanskim stijenama, prenosi putnikofer.hr.
Kupanje u hladnoj vodi nakon hodanja po užarenom terenu jedno je od najugodnijih iznenađenja u ovoj regiji.
Od jezera kreće i uspon na aktivni vulkan Ol Doinyo Lengai, jedinstven po tome što proizvodi natrokarbonatitnu lavu.
