SARAJEVO - Sedam javnih univerziteta u BiH prošle godine potrošilo je gotovo 250 miliona KM, a više od polovine otpada na Univerzitet u Sarajevu, Sveučilište u Mostaru i Univerzitet u Mostaru, gdje nadležna ministarstva nisu kontrolisala potrošnju novca.
Ministarstva obrazovanja u Kantonu Sarajevo i Hercegovačko-neretvanskom kantonu, iako su u budžetu za ova tri univerziteta obezbijedila pozamašnu sumu novca, nisu vodila računa o njegovoj potrošnji. Stoga ne znaju kako i na šta su univerziteti potrošili novac koji su dobili iz budžeta, kao ni onaj koji su sami zaradili od školarina i od drugih projekata.
Univerzitet u Sarajevu, iako mu je to zakonska obaveza, nije integrisan i uveden u sistem trezorskog poslovanja. Zbog toga Vlada KS, koja je njegov osnivač, nema uvid u potrošnju oko 55 miliona KM, koliko mu je dala prošle godine, kao ni u raspolaganje sa onih 65 miliona KM koje je Univerzitet sam zaradio.
Komentar o ovome nismo dobili od Safeta Keše, ministra obrazovanja KS, jer nije odgovarao na naše pozive. Besim Mehmedić, bivši premijer KS, ranije je kazao da sistem trezorskog poslovanja nije zaživio jer za to nije bilo političke volje.
Kada je riječ o univerzitetima na području HNK, najveći problem je što formalno-pravno nemaju osnivača. Bez obzira na ovu činjenicu, prošle godine je iz budžeta HNK Univerzitetu "Džemal Bijedić" dato 3,6 miliona KM, a Sveučilištu u Mostaru 4,5 miliona KM.
"Obje ustanove Ministarstvu šalju tromjesečna izvješća o utrošku novca. Još nije riješen njihov status, pa ne kontroliramo njihovu potrošnju", rekli su u Ministarstvu obrazovanja HNK, dok podatke o vlastitoj zaradi dva mostarska sveučilišta nismo uspjeli dobiti.
U ministarstvima obrazovanja u BiH kažu da je, za razliku od Sarajevskog univerziteta, ostalih pet javnih univerziteta sa riješenim statusom uvedeno u sistem trezorskog poslovanja, pa tako i imaju uvid u potrošnju novca koji su im dali, ali i koji su sami zaradili.
Prošle godine iz budžeta RS je za Univerzitet u Banjaluci bilo obezbijeđeno 34,8 miliona KM, a vlastitih prihoda imao je oko šest miliona KM. Univerzitetu Istočno Sarajevo iz budžeta pripalo je 25,3 miliona KM, a zaradio je 4,6 miliona KM.
"Ministarstvo prosvjete RS ima uvid u trošenje kako budžetskog tako i novca koji su univerziteti zaradili jer su visokoškolske ustanove u sistem trezorskog poslovanja uvedene još 2008. godine", saopćeno je iz Ministarstva prosvjete i kulture RS.
Univerzitetu u Tuzli prošle godine je iz budžeta Tuzlanskog kantona pripalo oko 32,2 miliona KM, dok je sam zaradio oko 17 miliona KM. I ovaj univerzitet je uveden u sistem trezorskog poslovanja, što nadležnim omogućava uvid u potrošnju novca.
"Univerzitet u Zenici prošle godine iz budžeta je dobio 13,4 miliona KM, zaradio je 3,2 miliona KM, dok je od donatora dobio oko 590.000 KM. Ovaj univerzitet je integrisan, pa je obavezan da svoje finansijsko poslovanje usmjeri posredstvom jedinstvenog računa trezora, pa možemo kontrolisati potrošnju novca", kazala je Zdenka Merdžan, ministrica za obrazovanje u Zeničko-dobojskom kantonu.
U Ministarstvu obrazovanja Unsko-sanskog kantona nismo dobili informaciju koliko je novca iz budžeta prošle godine dato Univerzitetu u Bihaću, niti koliko je sam zaradio. I u ovom ministarstvu su istakli kako znaju gdje je potrošen svaki fening koji je dodijeljen Univerzitetu ili koji je sam zaradio, jer je Univerzitet integrisan i uveden u sistem trezorskog poslovanja.
Ukupni prihodi
- 120 miliona KM - Univerzitet u Sarajevu
- 49,2 miliona KM - Univerzitet u Tuzli
- 40,8 miliona KM - Univerzitet u Banjaluci
- 29,9 miliona KM - Univerzitet u Istočnom Sarajevu
- 17,2 miliona KM - Univerzitet u Zenici