SARAJEVO - Specijalni predstavnik Evropske unije u BiH Peter Sorensen i ambasador Francuske u BiH Rolan Žil su povodom Svjetskog dana borbe protiv smrtne kazne, u zajedničkom pismu apelovali na predsjednika Republike Srpske Milorada Dodika da pokrene novu raspravu o relevantnoj odredbi Ustava Republike Srpske koja se odnosi na tu problematiku.
Sorensen i Žil podsjećaju na lično zalaganje predsjednika Republike Srpske da se izbriše član 11. Ustava Republike Srpske, te pozivaju druge zainteresovane strane da preduzmu aktivne i konstruktivne korake kako bi se taj cilj ostvario.
"Iako BiH, a posebno Republika Srpska, nisu primijenile smrtnu kaznu od njenog ukidanja 1997. godine, i dok krivični zakon Republike Srpske ne predviđa njenu primjenu, izmjene Ustava u tom smislu i dalje su važan prioritet za Francusku i EU", saopšteno je iz Delegacije EU u BiH.
Iz Evropske komisije u Briselu saopšteno je da EU naglašava opredijeljenost za univerzalno ukidanje smrtne kazne.
"Evropska unija se protivi izricanju smrtne kazne za bilo koje krivično djelo i pod bilo kojim okolnostima. Univerzalno ukidanje ove kazne je jedan od ključnih ciljeva politike ljudskih prava EU", navodi se u saopštenju.
Visoki predstavnik EU za spoljne poslove i bezbjednost Ketrin Ešton istakla je da je smrtna kazna surovo i nehumano postupanje sa nepovratnim posljedicama koje narušava osnovno ljudsko pravo na život i dignitet.
"U slučaju pogrešne presude, na šta nijedan pravni sistem nije imun, dovodi do užasnog i nepovratnog gubitka ljudskog života. Smrtna kazna ne može poništiti krivično djelo za koje se izriče, niti ublažiti gubitak žrtve. Smrtna kazna treba da bude relikt prošlosti", navela je Eštonova.
EU poziva zemlje sa smrtnom kaznom da je progresivno ograničavaju i poštuju međunarodno usaglašene minimalne standarde. Iako globalni momentum ide u pravcu ukidanja smrtne kazne u 20 od 58 zemalja u svijetu u kojima postoji - smrtna kazna se izvršava po alarmantnoj stopi, navodi se u saopštenju.
Klub Bošnjaka oborio amandmane
Predsjednik Narodne skupštine Republike Srpske Igor Radojičić izjavio je danas da je Klub Bošnjaka u Vijeću naroda Srpske oborio 29 amandmana na Ustav Srpske, među kojima je i onaj koji se odnosi na ukidanje smrtne kazne.
"Besmisleno je ponovo pokretati proceduru koja traje godinama da se promijeni bilo šta u Ustavu Srpske kada se nešto završi na takav način, a adresa za to pitanje isključivo je Klub Bošnjaka u Vijeću naroda Republike Srpske i SDA", rekao je Radojičić Srni.
On je podsjetio da su amandmani na Ustav usvojeni u Narodnoj skupštini Republike Srpske.
"Pošto se o amandmanima na Ustav u Vijeću naroda Republike Srpske glasalo pojedinačno ne može se reći da je Klubu Bošnjaka paket bio problem pa su oborili i amandman koji se odnosi na ukidanje smrtne kazne", dodao je Radojičić.
Radojičić je naveo da je Savjet Evrope još prije pet godina zatražio da se u skladu sa Evropskom konvencijom o ljudskim pravima briše smrtna kazna iz odredbi Ustava Republike Srpske, iako se po krivičnom zakonu ne propisuje.