BEOGRAD - Milan Nedić čiju je rehabilitaciju sud danas odbio bio je jedna od najkotroverzijinih ličnosti srpske istorije, jer je njegov lik i djelo dijelilo javnost na one koji ga smatraju za izdajnika i zločinca i one koji su ga smatrali patriotom koji se borio za interese srpskog naroda tokom njemačke okupacije.
Proces po zahtjevu za njegovu rehabilitaciju pred Višim sudom u Beogradu posljednjih nekoliko godina obnovio je podjele u srpskoj javnosti, a svjedoci koji su saslušavani tokom sudskog postupka imali su oprečne stavove o Nedićevim djelima zbog kojih je poslije rata bio proglašen za narodnog neprijatelja.
Nedić je na početku II svjetskog rata bio postavljen za predsjednika srpske "Vlade narodnog spasa", koja je prema nekim istorijskim tumačenjima bila "marionetska vlada" njemačke okupacione vlasti čiji je zadatak bio da se lakše uguši ustanak u okupiranoj Srbiji.
Kao premijer srpske Vlade u Drugom svjetskom ratu, Nedić je smatran odgovornim za aktivosti u vezi sa holokaustom Jevreja i logorom na Banjici, kao i progonom komunista, odnosno antifašista.
Navodno je bio fasciniran njemačkim nacionalsocijalizmom i pokušao je da uredi Srbiju po ugledu na Treći rajh.
Sa oslobođenjem Srbije povukao se sa Nijemcima u Austriju, pokušavajući da organizuje otpor novoj komunističkoj Jugoslaviji.
Poslije nemačkog poraza se predao zapadnim Saveznicima, koji su ga izručili novim jugoslovenskim vlastima.
Milan Nedić nikada nije bio osuđen, niti je protiv njega podignuta optužnica.
Navodno je u pritvoru izvršio samoubistvo, a nikada nije objavljeno gdje je sahranjen.
Međutim, tokom procesa za rehabilitaciju pred Višim sudom u Beogradu bilo je i drugačijih svjedočenja o njegovim aktivnostima tokom rata.
Istoričar Bojan Dimitrijević tokom svjedočenja je tvrdio da Nedićeva vlada, kao ni sam Nedić ne mogu biti odgovorni za holokaust, jer do kraja 1943. godine nije mogao da kontroliše pripadnike svojih bezbjednosnih struktura.
Dimitrijević je rekao da su 1942. godine, po naredbi njemačkog generala Majsnera Nedićevoj vladi bila oduzeta policijska ovlašćenja.
Ovaj istoričar je tvrdio da je glavna karakteristika Nedićeve vlade bila borba protiv komunizma koji je u to vrijeme, kako je naveo, bio smatran najvećim zlom za Srbiju.
Prema njegovim riječima, srpske strukture vlasti u okupiranoj državi bavile su se samo evidencijom Jevreja i eventualnim skrivanjem pod srpskim imenima.
"Poslove privođenja, zatvaranja u logore i likvidacije vršili su iskljucivo Nijemci, njihova policija i Vermaht", rekao je istoričar svjedočeći u procesu rehabilitacije.
Dimitrijević je takođe rekao da smatra da Nedić nije vjerovao u njemačku ideologiju i nije bio germanofil.
"Ja mislim da je htio da sačuva Srbiju i da je radio u interesu srpskog naroda", rekao je Dimitrijević sudu.
Njegov kolega, Dragan Aleksić svjedočio je da nijedna odluka Milana Nedića u vezi sa koncentracionim logorom Banjica, ne nosi njegov potpis.
Vezana vijest: Milan Nedić nije rehabilitovan