BEOGRAD - Policija Srbije je poslije višegodišnje istrage uhapsila osam od 15 članova kriminalne grupe čiji je organizator bio Stanko Subotić, koja je u periodu od 1995. do 1997. godine švercovala cigaretama i prodavala ih na crnom tržištu u Srbiji.
Na ovaj način, kako je saopštio MUP Srbije, oni su oštetili državni budžet za više od 40 miliona evra, odnosno tadašnjih 80 miliona maraka, a taj novac su iz Srbije prebacivali preko Crne Gore i Makedonije na svoje račune na Kipru. Zbog šverca cigaretama u ovoj takozvanoj aferi `Mreža` traga se za još šest osoba. Glavni organizator Stanko Subotić Cane vlasnik je preduzeća MIA, a za njim će biti izdata Interpolova potjernica. Kao glavni koordinator označen je Mihalj Kertes, bivši direktor Savezne uprave carina. Uhapšeni Milan Milanović Mrgud, bivši funkcioner državnih organa, za kog su mediji izvještavali da je organizator paravojske `Škorpioni`, i nekadašnji pomoćnik ministra odbrane Republike Srpske Krajine, osumnjičen je da je organizovao ilegalno prebacivanje cigareta iz Krajine u Srbiju, i učestvovao u organizovanom prebacivanja cigareta preko graničnog prelaza Kelebija iz Mađarske u Srbiju.
Ovaj bliski saradnik Stanka Subotića organizovao je i fizičko obezbjeđenje cigareta u magacinu u Rumenci. Policija ga označava i kao nalogodavca protivpravnog hapšenja finansijskih inspektora i policajaca.
Mihalju Kertesu na teret se stavlja da je kao direktor carine organizovao carinike kako bi omogućili nelegalan ulazak cigareta i neometano kretanje kamiona do magacina. Kertes je već u zatvoru zbog optužbe da je učesnik afere Kipar. Privedeni su i bivši carinici Nebojša Nikolić Tarzan i Drage Dodevski koji su po Kertesovom nalogu omogućavali ulazak cigareta bez carinskog evidentiranja. Uhapšeni su i Miodrag Zavišić, bivši načelnik novosadske policije, i Milan Popivoda, bivši načelnik DB-a u Novom Sadu, koji su kako pokazuje policijska istraga obustavljali kontrole šverca cigaretama u magacinima u Futogu i Rumenci. U akciji je uhapšen i Milan Ranković Pekin, za kog se sumnja da je osim organizovanja distribucije cigareta učestvovao u protivpravnom lišavanju slobode pripadnika finansijske policije. Policija je uhapsila i Miroslava Pešića, za koga se sumnja da je po Canetovom nalogu gotovinom plaćao cigarete preduzeću `Makedonijatabak` u Skoplju, kao i Ivana Olujić, pjevačica iz Novog Sada, za koju policija navodi da je pomagala u pronalasku magacina i kupaca.
O prijetnjama, otmicama i nelegalnom hapšenju finansijskih policajaca u magacinima punim švercovanih cigareta svojevremeno je u `Insajderu` TV B92 govorio i Miroslav Uzelac, koji je u to vrijeme kao finansijski inspektor išao da provjeri da li se u magacinu u Rumenci skladišti nelegalna roba.
`Uletela su tri nemaskirana lika s kratkim cevima, uz neverovatnu buku su se ostrašćeno bacili na nas, mene su bacili na zid, glavom prema zidu, dobio sam udarac nogom u cevanicu. Kolegu je jedan od te trojice bacio preko stola, pali su na pod. Prislonili su mi revolvere na slabine tako jako da sam, verujte, posle nedelju dana imao crvene plikove i masnice u predelu bubrega`, kazao je Uzelac.
B92 je `Insajderu` prošle godine objavio jednu od šema šverca cigaretama. Na graničnim prelazima Kelebija i Preševo pripadnici mobilnih ekipa Savezne uprave carina propuštali su, bez carinskog evidentiranja, kamione s cigaretama, koji su potom upućivani u ilegalne magacine u Novom Sadu, Futogu i Rumenci, odakle su usmjeravani prema mrežama krijumčara i preprodavaca. Utvrđeno je da je samo tokom 1996. propušteno 76 šlepera s cigaretama, vrijednosti oko 14 miliona maraka. Sve cigarete plasirane su na ilegalnom tržištu u Srbiji, koje je, pored ostalih, od kontrole štitio i jedan broj rukovodilaca u Ministrastvu unutrašnjih poslova.
Pored Subotića, policija traži i Nikolu Miloševića, Subotićevog sestrića kome se na tere stavlja da je vršio naplatu nelegalno prodatih cigareta i prebacivao novac na inostrane račune. Policiji su nedostupni i Ivan Krčmaričić, Đorđe Subotić, Luka Nenadić, Jovica Ranđelović i Stevan Banović.
Zanimljivo je da je u ovoj akciji hapšenja policija preskočila mnoga imena koja se navode u izvještaju `Mreža`, a koja su objavljena u `Insajderu` prošle godine. U tom izvještaju navodi se da postoji osam grupa i više od 200 imena osoba koje su učestvovale u švercu cigaretama. Najviše čudi to što se ne spominje Marko Milošević u akciji `Mreža` 2003. godine označen kao glavni organizator šverca. Policija tvrdi da ovo nije kraj hapšenja.
Inače, od polovine devedesetih vođeno je nekoliko istraga o švercu cigaretama čiji rezultati nikada nisu objavljeni. Ekipa `Insajdera` objavila je da je odmah po završetku akcije `Sablja`, specijalnom naredbom ministra Dušana Mihajlovića započela još jedna istraga, nazvana tajna akcija `Mreža`.
Rezultat je najtemeljnija analiza šverca cigaretama i umiješanosti države u ovaj posao. Podaci koji su prikupljeni bili su dovoljni za pokretanje krivičnog postupka, ali po tom izvještaju do sada nije postupano.
Stanko Subotić Cane je javnosti postao poznat 2001, kada je hrvatski tabloid `Nacional` objavio seriju tekstova o švercu cigaretama.
U policijskom izvještaju tajne akcije `Mreža`, koja je vođena 2003, Stanko Subotić Cane, biznismen iz Srbije, koji već godinama živi u Ženevi, takođe je označen kao jedan od glavnih švercera cigaretama na ovim prostorima. U izvještaju se navodi da je najviše činjenica o nezakonitom poslovanju krijumčarenja cigaretama prikupljeno za preduzeća koja je kontrolisao Cane. On je za `Insajderu` izjavio da je izvještaj vidio i da mu ga je, iz njemu nepoznatih razloga pokazao tadašnji ministar policije Dušan Mihajlović. Subotić, koji je izvještaj nazvao gomilom gluposti i konstrukcija, tvrdio je da cigarete koje je uvozio nikada nisu završile na crnom tržištu.
Subotić je potvrdio da poznaje Milana Milanovića Mrguda, koji mu je, kako je rekao, pomogao u jednom poslovnom poduhvatu. `S Milanovićem imam privatne odnose, nikada nije bio moj saradnik u švercu cigaretama. Članovi moje porodice i njegove porodice su stavljeni kao neki ozloglašeni likovi koji su radili u mojoj ozloglašenoj organizaciji. To je nešto sumanuto i nešto što nema nikave veze s realnošću`, rekao je Subotić.
Canetovo poslovno carstvo
Stanko Subotić danas živi u Ženevi, a u Grčkoj distribuira bezalkoholna pića i sportsku opremu, u Francuskoj ima stotine hektara vinograda i pravi vino, a u Srbiji, pored fabrike mesa, ima preduzeće `Futura plus`, u čijem vlasništvu je danas najveća prodajna mreža kioska. Kroz `Futuru plus`, jedan je od sponzora FK Crvena zvezda. Trgovinom cigaretama počeo je da se bavi 1995. godine kao vlasnik dva fri šopa na prelazu Đeneral Janković. Sljedeće godine postaje ekskluzivni distributer svjetskih proizvođača cigareta.