BEOGRAD - Predsjednik Srbije Tomislav Nikolić i premijer Ivica Dačić danas su, povodom 69 godina od oslobađanja glavnog grada u Drugom svjetskom ratu, položili vijence na spomen groblju oslobodiocima Beograda, poručujući da ih Srbija nikad neće zaboraviti i da su dio kolektivnog sjećanja građana.
"Da nije bilo vas u Srbiji se ne bi rađala deca, a rađaju se čestita i ponosna deca Srbije koja vas nikad neće zaboraviti. Zauvek hvala", upisao je predsjednik Nikolić u knjigu Spomen groblja, nakon što je položio vijenac uz najviše državne i vojne počasti.
Nikolić je vijenac položio i na spomenik pripadnicima Crvene armije koji su učestvovali u oslobađanju Beograda na kojem je pisalo "hrabrim ruskim saborcima".
Premijer Srbije Ivica Dačić naglasio je, nakon što je položio vijenac na spomen obilježje Oslobodicima Beograda u Drugom svjetskom ratu, da Srbija mora da njeguje uspomenu i sjećanje na njih jer je prvi korak ka gubitku slobode upravo zaborav.
"Važno je da negujemo uspomenu i čuvamo sećanje na oslobodioce Beograda a to su partizanske jedinice i pripadnici Crvene armije", rekao je Dačić novinarima, nakon polaganja vijenca i ukazao da u ime vlade Srbije želi da se pokloni svima koji su dali život za slobodu.
Napominjući da sve zemlje koje drže do sebe drže do ovih datuma Dačić je istakao da Srbija treba da više ističe antifašizam a ne da se ta tema ostavlja sa strane.
"Pored žrtava koje smo dali u Prvom i Drugom svetskom ratu često postoje pokušaji revizije istorije i zanemarivanja uloge Srbije", rekao je Dačić.
Dačić je u Spomen knjigu groblja oslobodiocima Beograda zapisao:
"Oslobodioci Beograda pripadnici partizanske vojske i Crvene armije zaslužuju da večno budu deo kolektivnog sećanja građana Beograda i Srbije. Nek im je večna slava, hvala im što su utkali svoje živote za slobodu Srbije. Nama je obaveza jedino da tu slobodu čuvamo i od zaborava i od nekih novih zavojevača".
Vijence su položili predstavnici grada Beograda, Vojske Srbije, ministarstva odbrane, SUBNOR-a, kao i diplomatski predstavnici Rusije, Ukrajine, Bjelorusije i Azerbejdžana, zemalja koje su okrivu Crvene armije učestvovale u oslobađanju Beograda.
Jedinice Narodnooslobodilačke vojske Jugoslavije pod komandom generala Peke Dapčevića i sovjetske Crvene armije na čelu sa generalom Vladimirom Ždanovom oslobodile su Beograd 20. oktobra 1944. godine.
Operacija oslobađanja Beograda započela je 12. oktobra i trajala je do 20. oktobra 1944. godine, kada je Beograd oslobođen nakon četvorogodišnje okupacije tokom koje je stradao veliki broj Beograđana, dok je sam grad pretrpio razaranje izuzetno velikog obima.
Spomen groblje oslobodiocima Beograda kod Novog groblja svečano je otvoreno 20. oktobra 1954, na desetogodišnjicu oslobođenja.
Na natpisu na spomen groblju stoji da su za oslobođenje Beograda dali svoje živote 2.944 borca Narodno-oslobodilačke vojske Jugoslavije i 961 borac Crvene armije, kao i da na tom groblju počiva 1.386 boraca NOVJ i 711 boraca Crvene armije.
Sovjetski general Vladimir Ždanov i maršal Sergej Birjuzov, koji je rukovodio sovjetskim frontom u okviru čijih operacija je bila i Beogradska, poginuli su 19. oktobra 1964. kada je njihov avion udario u Avalu prilikom dolaska na proslavu 20. godišnjice oslobođenja Beograda.
Na mjestu tragedije na Avali podignuto je spomen obilježje.