LONDON - Novi dokazi podržavaju teoriju da je administracija američkog predsjednika Frenklina Ruzvelta pomogla Sovjetima da prikriju masakr nad Poljacima u Katinu 1940. godine.
Dokumenti koji su upravo objavljeni idu u prilog sumnji da SAD nisu željele da naljute tadašnjeg ratnog saveznika Josifa Visarionoviča Staljina. Dokumenti su stavljeni na uvid javnosti juče u Nacionalnom arhivu SAD.
Sovjeti su tada ubili više od 22.000 Poljaka po Staljinovom naređenju. Sovjetska Rusija priznala je ovaj zločin 1990. godine, nakon što je pet decenija tvrdila da su ga počinili nacisti, preneo je BBC.
Dokumenti pokazuju da su američki ratni zarobljenici poslali šifrovane poruke u Vašington 1943. godine u kojima su rekli da su bili odvedeni da vide tijela u fazi raspadanja u Katinskoj šumi, nedaleko od Smolenska, na zapadu Rusije.
Nacisti su tada odveli grupu američkih i britanskih ratnih zarobljenika protiv njihove volje da vide taj prizor.
Kapetan Donald B. Stjuart i potpukovnik DŽon Van Vlijet tada su zaključili da su masakr počinili Sovjeti, pošto su nacisti okupirali to područje tek 1941. godine.
Više od 1.000 stranica novog materijala pomoći će da se utvrdi šta su SAD saznale i kada. Dugo se vjerovalo da predsjednik Ruzvelt nije želio da dovodi u pitanje Staljinovu verziju događaja, jer je Amerika tada ratovala zajedno sa Sovjetima protiv nacističke Njemačke i Japana.
Agencija AP navodi da je informacija o masakru dostavljena najvišim nivoima vlasti u Vašingtonu. Stručnjak za događaje u Katinu Alen Pol kaže da dio ovog materijala nije uključen u zapisnike sa kongresnih saslušanja 1951. i 1952. godine o masakru, što može da znači da su informacije namjerno prikrivene.
Među novim dokazima je izvještaj koji je Ruzvelt poslao tadašnjem britanskom premijeru Vinstonu Čerčilu, koji takođe nije dovodio u pitanje Staljinove tvrdnje, u kojem se ukazuje na odgovornost Sovjeta.
U Katinu su pobijeni pripadnici poljske elite, uključujuči vojne oficire, političare i umjetnike, a njihova tijela zakopana su u masovnoj grobnici.