VAŠINGTON - Na desetine hiljada demonstranata, među kojima i slavni kao što je Džejn Fonda, glumica i aktivista pokreta za ljudska prava, okupilo se u subotu u Vašingtonu, tražeći povlačenje američkih vojnika iz Iraka.
Ohrabreni skepticizmom Kongresa u vezi s ratom u Iraku na hiljade ljudi, iz svih dijelova SAD, okupilo se u centru Vašingtona noseći transparente i bijele ruže. Demonstracije su počele u 11 časova po istočnoameričkom vremenu, odnosno 17 po srednjoevropskom, u blizini Bijele kuće i zgrade Kongresa. Autobusi puni demonstranata pristigli su iz udaljenih država tražeći mogućnost da iznesu svoj stav u zemlji koja se okrenula protiv rata. `Vratite jedinice kući`, `Opoziv za Buša i Čejnija`, uzvikivali su demonstranti na skupu na Nacionalnoj promenadi u centru Vašingtona i na mimohodu oko zgrade Kongresa na obližnjem Kapitol hilu.
Dvanaestogodišnja Morja Arnold rekla je okupljenima da sada Amerikanci znaju da su ih njihovi lideri ili lagali ili su im krili istinu. `Zbog naših djela ostatak svijeta nas vidi kao siledžije i lažove`, rekla je ova djevojčica.
`Mi vidimo mnoge stvari zbog kojih se osjećamo bespomoćnim. Ovo sada je, ipak, drugačije, kao jedna sila. Osjećam da nešto mogu da učinim`, kaže 59-godišnja Barbara Struna iz Brustera, u državi Masačusets.
Struna, koja ima umjetničku galeriju, putovala je dva dana autobusom do Vašingtona sa svojom 17-godišnjom kćerkom Anom, da izrazi protivljenje srednje Amerike ratnoj politici predsjednika Džordža Buša u Iraku. Njena kćerka kaže da je najmanje 20 njenih drugova otišlo u Irak. `Moja generacija je ta koja plaća tu politiku`, kaže Ana.
U međuvremenu, Buš je potvrdio slanje dodatnog broja vojnika tokom telefonskog razgovora s iračkim premijerom Nurijem al Malikijem, dan nakon što su dvije rakete pale na dobro utvrđenu Zelenu zonu u Bagdadu, u kojoj su smještene iračka vlada, hiljade Amerikanaca, kao i američka i britanska ambasada.
Buš nije bio u Vašingtonu ovog vikenda. Skoro uvijek je van grada kada se održavaju veliki protesti.
Na bini, koja je postavljena na Nešenel molu u centru Vašingtona, položen je kovčeg prekriven američkom zastavom, a na njemu vojničke cipele, koje simbolišu poginule Amerikance. Na bini je postavljena i posebna konstrukcija s listićima na kojima su ispisana imena poginulih Iračana. Osim Fonde, među poznatim pojavili su se i glumci Šon Pen, Suzan Sarandon, Tim Robinson i Deni Glaver, zatim aktivista za ljudska prava velečasni Džesi Džekson, Kim Gandi, predsjednik Nacionalne organizacije žena i nekoliko članova Kongresa koji se protive ratu.
Džejn Fonda, žestoku protivnicu rata u Vijetnamu, konzervativci su svojevremeno nazvali Hanoj Džejn zbog njenog puta u sjeverni Vijetnam na vrhuncu konflikta prije 35 godina. Ona je sve do sad izbjegavala javna pojavljivanja zbog rata u Iraku. Demonstracije je organizovala koalicija antiratnih grupa `Ujedinjeni za mir i pravdu`, u kojoj su i brojna udruženja i sindikati, uključujući i udruženje `Porodice vojnika govore`. Glavni povod demonstracija je odluka Džordža Buša da u Irak, uz 692.000 američkih vojnika koji su već tamo, pošalje i dodatnih 21.000 ljudi.
Na antidemonstracijama se, u međuvremenu, okupilo četrdesetak ljudi, uključujući i članove porodica vojnika.
Džošua Sparling (25), vojnik koji je u novembru 2005. godine ostao bez noge od eksplozije bombe u Iraku, rekao je da antiratni demonstranti, posebno veterani i aktivna vojna lica, `moraju da pamte žrtvu koju su američki vojnici podnijeli.
`Šta bi naši pali drugovi rekli da su živi`, pita Sparling.
Koliko života po galonu?
Među natpisima na transparentima koje su demonstranti nosili dominirali su oni koje su pripremili organizatori, ali bilo je i na hiljade originalnih, ličnih, izraza nezadovoljstva ratom, u čiju se opravdanost duboko sumnja. `Zaustavite rat, odmah`, `Opoziv za Buša zbog ratnih zločina`, `Okončajte rat`, `Oduprite se Bušu`, `Buš je lagao, hiljade su umrle`, bili su najčešći natpisi na transparentima.
`Više nijedan dolar. Više nijedna smrt`, jedan je od čestih transparenta koji je pozivao Kongres da obustavi finansiranje pojačanja za Irak. Na jednom od inventivnijih transparenata, Buš i Čejni voze se u terencu hamer iznad kojeg piše `Koliko života po galonu`, na registarskim pločicama `Volim Holibarton`, firmu blisku Čejniju koja je angažovana u obnovi Iraka.
Najveću pažnju je privlačila grupa demonstranata odjevena u narandžaste kombinezone s crnim kapuljačama na glavi, poput zatvorenika u Gvantanamu na Kubi, koji su tražili ukidanje zatvaranja bez suđenja i povratak važenja Habeus Corpus Acta, jednog od temelja angloameričkog običajnog prava.