Odmah u NBA ligu ili prvo fakultet pa košarka, dilema je to sa kojom se susreću mnogi mladi sportisti koji žele da ispune svoje sportske snove u najjačoj košarkaškoj ligi svijeta.
U želji za profesionalnim angažovanjem i unosnim ugovorima, studentske dane su propustile neke od trenutno najvećih zvijezda na NBA parketima poput Kobija Brajanta, Lebrona Džejmsa, Amarija Stodemajera, Kevina Garneta... I ako je suditi po bogatstvu koje su zaradili, napravili su dobar izbor.
Brajant je pravo iz srednje škole "Louer Merion" stigao na NBA draft 1996. na kojem je izabran kao 13. pik, međutim Šarlot Hornetsi nisu vjerovali u njegov potencijal i trejdovali su ga u Lejkerse u zamjenu za Vlada Divca.
U nedavnoj izjavi Brajant je rekao da je htio da upisuje koledž da bi izabrao Sjevernu Karolinu iako su do tada kružile glasine da je bio "dogovoren" za Djuk. Danas je Kobi jedan od najbogatijih igrača NBA sa ukupnim bogatstvom koje je procijenjeno na 220 miliona dolara.
Jedan od najdominantnijih centara današnjice i bivši Kobijev saigrač je takođe krenuo njegovim stopama, preskočivši akademsko obrazovanje. Dvajt Hauard je 2004. kao tek svršeni srednjoškolac postao prvi pik na draftu. Navodno, otac ga je savjetovao da se školuje na Džordžija Tek univerzitetu, mada je "Supermen" u svojim planovima imao Sjevernu Karolinu. Sa diplomom ili ne Hauard je danas milioner. Godišnje zaradi 20 miliona dolara, bogatstvo mu je procijenjeno na oko 100 miliona dolara, a iako je preskočio koledž, shvata vrijednost školovanja pa je pokrenuo fondaciju koja stipendira talentovane košarkaše i pomaže ima da se u isto vrijeme školuju i bave sportom koji vole.
Prvi košarkaš u modernoj eri bez univerzitetskog staža bio je Mozes Meloun, koji je u tadašnju ABA ligu stigao 1974, a od košarkaša iz nedavne istorije to su uradili Lebron Džejms i Amari Stodemajer.
Džejmsu nije na pamet padalo da se zadržava u školskim takmičenjima, htio je što prije u profesionalce, što mu je omogućeno 2003. na čuvenom draftu. Sa sjajnim partijama u Klivlendu došli su bogati ugovori, a onda i prelazak u Majami. Danas zarađuje oko 20 miliona godišnje, a skoro duplo više od spoznora i putem marketinga. "Težak" je 185 miliona dolara, ako ne i više.
Godinu prije pojavljivanja Džejmsa u NBA je stigao Amari Stodemajer, koji je dres Finiksa obukao kad je imao samo 19 godina. O studentskom životu može samo da sluša njegov saigrač Tajson Čendler, drugi pik sa drafta 2001, iako je želio da provede koju sezonu na univerzitetu UCLA. U tom društvu nalaze se i velikani poput Kevina Garneta i svježeg penzionera Trejsija Mekgrejdija, takođe Džermejn O'Nil je imao solidnu NBA karijeru.
Srednjoškolcima je vrata NBA lige otvorio Mozes Meloun, a neki od igrača prerano su stigli među profesionalce i, u najmanju ruku, nisu se najbolje snašli. Primjer za to je Kvomi Braun, koji je bio prvi pik drafta 2001. Nije htio da igra koledž košarku pa je ponesen slavom iz srednje škole, gdje je važio za igrača koji može sve, odmah otišao u vatru i sagorio. Uzeo ga je Vašington i pokajao se jer tokom četiri sezone nije bio ni blizu onome što je pokazao na srednjoškolskim parketima.