Vjerovatno najznačajnija profesionalna titula koju je dobio jeste arhitekta ruskog carskog dvora, a na tom mjestu zadržao se do svrgavanja porodice Romanovih
Nakon Oktobarske revolucije, talas ruskih emigranata raširio se Evropom, a dobar dio ruske intelektualne elite u periodu nakon 1917. godine obreo se u i Kraljevini Srba, Hrvata i Slovenaca, tako da u Beograd 1922. godine dolazi i Nikolaj Petrovič Krasnov sa titulom akademika arhitekture Petrogradske akademije umjetnosti.
Rođen je 1864. godine u Honjatinu, koji je bio dio Moskovske gubernije, da bi studije slikarstva, vajarstva i arhitekture završio 1885. godine na Moskovskom umjetničkom učilištu.
Od 1888. do 1899. godine obavljao je dužnost gradskog arhitekte na Jalti, na Krimu, i tada ostvaruje prva značajnija djela, između ostalog, i dvorac Livadiju, ljetnikovac cara Nikolaja I, gdje je održana čuvena konferencija na Jalti, u kojoj su učestvovali Staljin, Čerčil i Ruzvelt.
Vjerovatno najznačajnija profesionalna titula koju je dobio jeste arhitekta ruskog carskog dvora, a na tom mjestu zadržao se do svrgavanja porodice Romanovih, nakon čega je emigrirao na Maltu i nakon poziva kolega iz Rusije koji su u Beogradu formirali Savez ruskih inženjera i tehničara Kraljevine SHS, dolazi u prijestonicu tadašnje monarhije.
U Arhitektonskom odjeljenju Ministarstva građevina obavlja niz funkcija, između ostalog, kao kontraktualni inženjer, građevinski inspektor i rukovodilac Odsjeka za monumentalne građevine i spomenike.
Svojim vrsnim arhitektonskim umijećem daje nove dimenzije u izgradnji Beograda, ali i regiona koji je bio u dijelu te državne tvorevine. Naime, kao autor potpisuje izgradnju palate Zetske banovine na Cetinju, u kojoj je danas smješteno Ministarstvo kulture Crne Gore, zatim Njegoševu kapelu na Lovćenu, umjesto koje je kasnije podignut mauzolej.
Enterijersko rješenje crkve svetog Đorđa na Oplencu takođe je djelo Krasnova, kao i veći broj spomenika nakon Prvog svjetskog rata. Prvenstveno se tu ističu spomen-groblje Zejtinlik u Solunu i spomen-kosturnica na Vidu, koja nesumnjivo predstavlja jedan od vrhunaca memorijalne arhitekture u tom periodu.
Radi se o arhitekti koji je najznačajniji predstavnik akademskog istorizma u tom periodu na našim prostorima, stila koji je već u Evropi ustupao mjesto moderni, ali je imao širok krug arhitekata koji su mu bili dosljedni i projektovali isključivo na tim principima.
Nema sumnje da je najznačajnija djela Nikolaj Krasnov isprojektovao u Beogradu, a tu se prije svega misli na zgradu Ministarstva finansija Kraljevine Jugoslavije, gdje je danas smještena Vlada Republike Srbije, kao i Palatu Ministarstva šuma, ruda, poljoprivrede i voda, koja je danas sjedište Ministarstva inostranih poslova i vjerovatno da tu je riječ o njegovom najkompleksnijem projektu iz više aspekata.
Naravno, tu su i zgrade Arhiva Srbije, pozorišta Manjež, današnjeg rekonstruisanog Jugoslovenskog dramskog pozorišta, kao i niz stambeno-poslovnih objekata u užem gradskom jezgru.
Njegov doprinos monumentalnim enterijerskim rješenjima je nemjerljiv, od onog u Domu Narodne skupštine, preko Starog dvora na Dedinju, do mnogih crkvenih rješenja. Nema sumnje da je do 1939. godine, kada je Nikolaj Krasnov preminuo u Beogradu, region imao jednog od najvećih znalaca u aspektu arhitekture koji je duh carske Rusije uspješno interpretirao na našem području.
*Vaša pitanja šaljite na e-mail [email protected]
Dragan Čampara dipl. inž. arh
Projektant-studio PROSTOR
