Klimatske promjene i prelazak na ekonomiju sa nultom neto emisijom mogu da utiču na rast inflacije i povećaju finansijske rizike, pošto njihove posljedice ne pogađaju sva domaćinstva, kompanije i regione podjednako, upozorili su danas ekonomisti Evropske centralne banke (ECB).
Suše, poplave i drugi ekstremni vremenski događaji mogu da poremete lance snabdijevanja i povećaju cijene hrane i energije, što posebno pogađa domaćinstva sa nižim prihodima, koja veći dio zarade troše na osnovne proizvode.
Dugotrajniji rast cijena hrane i energije može da smanji potrošnju na druge proizvode i usluge, ali i poveća pritiske na rast plata, navodi se u blogu ECB, prenosi Tanjug.
Pored toga, klimatski i tranzicioni šokovi mogu da posebno teško pogode regione koji zavise od jedne industrije.
Gašenje ili smanjenje aktivnosti u sektorima sa visokim nivoom emisija ugljenika može da istovremeno ugrozi zaposlenost, kompanije, usluge i tržište nekretnina, dok se regioni sa raznovrsnijom privredom lakše prilagođavaju, dodaje se u analizi.
Toplotni talasi takođe smanjuju produktivnost, pri čemu su manja preduzeća posebno izložena.
Radnici u industrijama sa visokim emisijama ugljenika mogu da snose veći dio troškova tranzicije zbog smanjene potražnje za njihovim radom i potrebe za prekvalifikacijom, poručuju ekonomisti banke.
Klimatski rizici takođe mogu da utiču na vrijednost nekretnina.
Poplave i drugi ekstremni događaji mogu da smanje vrijednost imovine i kolaterala za bankarske kredite, dok bi stroži standardi energetske efikasnosti mogli da povećaju vrijednost energetski efikasnih objekata.
ECB naglašava da centralne banke ne treba da odlučuju kako će biti raspodijeljeni troškovi klimatske tranzicije, ali moraju da prate njene neravnomjerne efekte jer lokalni problemi mogu da se prošire kroz tržište rada, nekretnine i finansijski sistem.
Ako se tranzicija na ekonomiju sa nultom neto emisijom doživi kao nepravedna, podrška klimatskim politikama među građanima može da oslabi, što povećava neizvjesnost i rizik da se reforme uspore.
Ignorisanje klimatskih rizika bi istovremeno moglo da bude skuplje od troškova tranzicije i da dodatno produbi postojeće ekonomske nejednakosti, navodi se u tekstu objavljenom na veb stranici ECB.