BEOGRAD - U Beogradu će 10. decembra biti otvorena izložba Purpurni odsjaji carskog Sirmijuma. Porfirne skulpture vladara i sveštenika.
Nakon konzervacije, restauracije i rekonstrukcije 50 fragmenata porfira, obavljene u Narodnom muzeju u Beogradu, jedinstven nalaz iz Sirmijuma biće predstavljen znatiželjnim posetiocima.Arheološka iskopavanja sjevernog dijela kompleksa carske palate u rimskom Sirmijumu (lokalitet 85), koja sprovodi Arheološki institut iz Beograda u saradnji sa Muzejom Srema iz Sremske Mitrovice, počela su 2002. godine.
Fragmenti obrađenog porfira, kamena izuzetne čvrstine i purpurne boje, koji je eksploatisan samo u Egiptu, registrovani su već 2004. i 2005. godine, da bi 2012. sa nalazom dijelova muške glave, postalo jasno da je riječ o porfirnoj skulpturi ili figuralnoj kompoziciji. Cjelina je zaokružena arheološkim iskopavanjima 2015. godine, kada su jasno definisani dijelovi figuralne kompozicije.
Posjetioci Galerije fresaka Narodnog muzeja u Beogradu moći će da vide tri fragmentovane ljudske glave, dva poprsja, dijelove skulpture i fragmente arhitektonskog sklopa. Od porfira su izrađivane skulpture vladara, budući da je taj kamen svojom čvrstinom i bojom odražavao imperijalnu ideju kasne antike o moći i slozi tetratha, četvorice vladara Rimskog carstva.
Imajući to u vidu, pretpostavlja se da bi eksponati ove izložbe mogli biti dijelovi monumentalne kompozicije sa predstavama Dioklecijana ili Galerija kako trijumfuju nad pobunjenim Egipćanima, kao i Konstancija II, sina Konstantina Velikog, koji je u Sirmijumu dva puta proslavio svoju pobjedu nad Sarmatima. Monumentalna carska bista na globu je najimpresivniji nalaz, za koga ne postoje direktne analogije među skulptorskim ostvarenjima od porfira, nađenim na teritoriji cijelog Rimskog carstva.
Porfirne skulpture su bile postavljene na konzole ili u niše jednog kružnog objekta,gde su otkrivene i baze četiri moćna stuba. Ovu građevinu, kao i figure od porfira, uništili su hrišćani, budući da su porfirne skulpture povezivali sa predstavama svojih progonitelja, posebno Dioklecijana i Galerija.
Figuralna kompozicija od porfira iz Sirmijuma predstavlja jedinstveno skulptorsko ostvarenje u svjetskim razmjerama. Ujedno, ona je svedočanstvo o izuzetnom značaju Sirmijuma tokom perioda kasne antike.
Riječ je o umetničkim djelima specifičnog stila izrade. To su jedinstvena ostvarenja, čija analiza pokreće niz pitanja, arheološke, istorijske i umjetničke prirode, podesjećajući da se o prošlosti teritorije današnje Srbije može još mnogo toga otkriti.
Na svečanom otvaranju će govoriti mr Bojana Borić Brešković, direktor Narodnog muzeja u Beogradu, dr Miomir Korać, direktor Arheološkog instituta u Beogradu, a izložbu će otvoriti dr Miloje Vasić, nekadašnji direktor Arheološkog instituta u Beogradu i vrstan poznavalac arheološko-istorijske slike rimskog Sirmijuma. Naposljetku će autor izložbe, naučni savetnik dr Ivana Popović, provesti prisutne kroz postavku uz autorsko tumačenje.
(NN, mrezakreativnihljudi.com)
