BANJALUKA - Djelimično pomračenje Sunca, jedan od najiščekivanijih astronomskih događaja ove godine, bilo je večeras, 12. avgusta, vidljivo i iz Banjaluke, a nebeski spektakl zabilježili su fotoreporteri "Nezavisnih novina".
Mjesec je pred zalazak počeo da prekriva Sunčev disk, pa je iz Banjaluke, uz odgovarajuću opremu i otvoren pogled prema horizontu, mogao da se prati prizor djelimično pomračenog Sunca.
Pomračenje je počelo u 19.27 časova, dok je maksimum iz Banjaluke nastupio oko 19.56. Prema podacima servisa Timeanddate, u trenutku maksimuma Mjesec je prekrivao oko 46,05 odsto površine Sunčevog diska.
Fotografije i video snimci "Nezavisnih" pokazuju kako je ovaj rijedak prizor izgledao sa područja Banjaluke.
Mjesec prekrio gotovo polovinu Sunca
U Banjaluci je prvi kontakt Mjeseca sa Sunčevim diskom nastupio oko 19.27, a pomračenje je postajalo sve izraženije kako se Sunce približavalo horizontu.
Maksimum je dostignut oko 19.56, kada je bilo prekriveno nešto više od 46 odsto površine Sunca.
To, međutim, nije značilo da je nad Banjalukom nastupio mrak. Sunce je izuzetno snažan izvor svjetlosti, pa djelimično pomračenje ovog intenziteta ne donosi dramatično zamračenje kakvo se događa tokom totaliteta.
Mnogo upečatljiviji bio je sam izgled Sunčevog diska. Mjesec je "odgrizao" veliki dio Sunca, stvarajući karakterističan oblik koji se jasno mogao zabilježiti odgovarajućom fotografskom opremom.
Dodatnu atraktivnost prizoru dala je činjenica da se sve događalo neposredno pred zalazak, dok je Sunce bilo veoma nisko iznad horizonta.
Pomračenje se vidjelo širom BiH
Banjaluka nije bila jedini grad iz kojeg je večeras bilo moguće pratiti ovaj fenomen.
Djelimično pomračenje bilo je vidljivo širom Bosne i Hercegovine, ali se vrijeme maksimuma i procenat prekrivenosti Sunčevog diska razlikovao od grada do grada.
Vezane vijesti:
Pročitajte još:
Kad će se pomračenje Sunca vidjeti u BiH: Satnica po gradovima
Pomračenje, Perseidi i šest planeta: Nebeski spektakl danas vidljiv i iznad BiH
Nebeski spektakl stiže: Pomračenje Sunca biće vidljivo i u BiH
Pomračenje Sunca privuklo 460.000 ljudi u Španiju
Spektakl na nebu vidljiv i iz BiH: Sandra otkrila kako izgleda iz svemira
Prema podacima Timeanddate, u Zenici je maksimum bio oko 19.54, uz 41,99 odsto prekrivenog Sunčevog diska, dok je u Tuzli maksimum nastupio oko 19.52, uz prekrivenost od 38,58 odsto.
U Mostaru je maksimum bio oko 19.53 i Mjesec je prekrio 36,12 odsto površine Sunca, dok je u Sarajevu maksimum nastupio oko 19.52, uz prekrivenost od 35,52 odsto.
Pomračenje je, dakle, bilo izraženije u sjeverozapadnim dijelovima BiH, pa je Banjaluka bila među gradovima u kojima je Mjesec zaklonio veći dio Sunčevog diska.
Na nivou BiH djelimična faza počela je oko 19.26, a zbog zalaska Sunca nije se sa svih lokacija mogla pratiti jednako dugo.
Pomračeno Sunce otišlo iza horizonta
Upravo je položaj Sunca bio jedna od posebnosti večerašnjeg događaja.
Pomračenje se dogodilo veoma kasno tokom dana, zbog čega su stanovnici BiH gledali Sunce koje zalazi dok ga Mjesec još prekriva.
To je ujedno značilo da dobar pogled nije zavisio samo od vedrog neba. Zgrade, drveće, brda i druge prepreke prema zapadnom i sjeverozapadnom horizontu mogle su potpuno zakloniti prizor.
Astronomska djelimična faza nastavila se i nakon što je Sunce iz naših krajeva nestalo iza horizonta. Timeanddate za Banjaluku navodi astronomski završetak pomračenja u 21.07, ali taj dio događaja iz grada nije moguće posmatrati.
Pomračenje se nije smjelo gledati golim okom
Iako je Sunce tokom pomračenja bilo djelimično zaklonjeno i veoma nisko iznad horizonta, direktno gledanje u njega bez odgovarajuće zaštite nije bilo bezbjedno.
Za posmatranje djelimičnog pomračenja potrebno je koristiti sertifikovane naočare za posmatranje Sunca ili odgovarajuće solarne filtere.
Obične sunčane naočare, bez obzira na to koliko su tamne, nisu dovoljna zaštita.
Poseban oprez potreban je kod dvogleda, teleskopa i foto-aparata, koji moraju imati odgovarajuće solarne filtere. Timeanddate takođe upozorava da direktno gledanje u Sunce bez pravilne zaštite može ozbiljno oštetiti oči.
Pošto u BiH nije bilo potpune faze, nije postojao trenutak tokom kojeg je bilo bezbjedno skinuti zaštitu i gledati direktno u Sunce.
Za one koji nisu uspjeli da vide večerašnji prizor, fotografije i video snimak fotoreportera "Nezavisnih" ostaju svjedočanstvo kako je djelimično pomračenje Sunca 12. avgusta 2026. izgledalo iz Banjaluke.
