NJUJORK - U SAD je juče počelo prvo suđenje jednom zatvoreniku iz Gvantanama, koji se smatra probnim procesom za planove administracije američkog predsjednika Baraka Obame da do januara 2010. godine zatvori taj ozloglašeni zatvor.
Ahmed Gilani je u utorak prebačen u SAD radi suđenja za učešće u bombaškim napadima na američke ambasade u Tanzaniji i Keniji, 7. avgusta 1998. godine, u kojima su poginule 224 osobe, uključujući i 12 američkih državljana.
Gilani, državljanin Tanzanije, za kojeg se govori da je bio tjelohranitelj Osame bin Ladena, uhapšen je u Pakistanu 2004, a u zatvor u zalivu Gvantanamo, na Kubi, prebačen je krajem 2006. godine.
Protiv njega je podignuta optužnica od 286 tačaka koje obuhataju zavjeru s liderom i članovima Al Kaide da ubijaju Amerikance, kao i zasebne optužnice za ubistvo svakog poginulog u pomenutim napadima.
Gilani je u utorak rekao da nije kriv za ta krivična djela, a ukoliko bude proglašen krivim, mogao bi da bude osuđen na smrtnu kaznu.
Prema zapisu sa zatvorene sudske rasprave od marta 2007. godine Gilani je priznao da je nabavio eksplozivna sredstva kojima je dignuta u vazduh američka ambasada u Tanzaniji, ali da nije znao da će napad biti izvršen.
On se izvinio američkoj vladi i porodicama nastradalih, a i porekao je da je član Al Kaide.
Tokom prvog suđenja zatvoreniku iz Gvantanama u SAD biće utvrđeno i da li će advokati odbrane nastojati da ospore suđenja u američkim federalnim sudovima na osnovu toga što je američka vlada priznala da su primjenjivane grube tehnike ispitivanja pojedinih zatvorenika i da su mnogi držani u tajnim zatvorima u inostranstvu.
Američki Kongres je ranije odbacio zahtjev Obamine administracije da se obezbijede novčana sredstva za zatvaranje Gvantanama, a Obama nastoji da ubijedi američke saveznike širom svijeta da preuzmu izvjestan broj zatvorenika iz tog zatvora.
Saber Lahmar se vraća u BiH
Trojica zatvorenika u bazi Gvantanamo, među kojima i Saber Lahmar uhapšen krajem 2001. u Bosni, treba uskoro da budu prebačeni iz SAD u razne zemlje. Alžirski državljanin Lahmar (39), kojeg je američki savezni sudija u novembru 2008. oslobodio odgovornosti poslije sedam i po godina provedenih u Gvantanamu, treba da krene za Bosnu gdje je živio prije toga. On je uhapšen u jesen 2001. pod sumnjom da je planirao napad na američku ambasadu u Sarajevu sa još pet Alžiraca među kojima je bio i Lahdar Bumedijen, koji je takođe oslobođen i nedavno je stigao u Francusku. Lahmar je živio u BiH gdje se oženio bosanskom državljankom. Jedan od njegovih advokata je, međutim, rekao da on ne želi da bude vraćen u Bosnu gdje su mu rekli da "situacija nije dobra".
Palau prihvata 17 Ujgura
Udaljena pacifička ostrvska zemlja Palau saopštila je u srijedu da je pristala na američki zahtjev da privremeno prihvati 17 kineskih muslimana, zatvorenika u pritvorskom centru Gvantanamo na Kubi. Predsjednik Palaua Džonson Toribiong izjavio je da njegova zemlja "ima čast i ponosna je" što će primiti zatočenike iz kineske ujgurske manjine kao humanitarni gest.
Ovaj arhipelag, sa oko 20.000 stanovnika, prihvatiće zatvorenike koji će biti predmet periodičnih razmatranja. Palau, kojeg čine osam velikih ostrva uz više od 250 ostrvaca, najpoznatiji je po lokacijama za ronjenje i turizmu i nalazi se oko 800 km istočno od Filipina na Pacifičkom okeanu.