Naučnici su otkrili novo, do sada nepoznato genetsko poglavlje u evoluciji života u morima.
Genetska misterija mora
- Grbavi kitovi iz Arapskog mora genetski posebni
- Istraživači analizirali DNK 2.285 jedinki
- Populacija se razvijala nezavisno hiljadama godina
- Ovi kitovi ne preduzimaju velike migracije
- Njihova populacija suočena je s izumiranjem
Nova studija pokazuje da bi grbavi kitovi iz Arapskog mora mogli predstavljati četvrtu podvrstu ove životinje, genetski različitu od tri trenutno priznate podvrste.
Istraživanje, objavljeno u naučnom časopisu "Frontiers in Marine Science", rezultat je više od 25 godina proučavanja grbavih kitova u Omanu.
Studiju je predvodilo Društvo za očuvanje divljih životinja (WCS), u saradnji sa Ekološkim društvom Omana (ESO) i drugim istraživačkim institucijama.
Pročitajte još:
Grbavi kit prešao put od 15.000 kilometara
Nesreća na Pacifiku: Kit udario jahtu i poslao je na dno (VIDEO)
Istraživači su uporedili genetske uzorke grbavih kitova iz Arapskog mora sa populacijama iz različitih dijelova svijeta.
Šta su pokazali rezultati analize DNK?
Analizirana je mitohondrijalna DNK ukupno 2.285 jedinki, a rezultati su pokazali izražene genetske razlike između populacije iz Arapskog mora i tri poznate podvrste.
Glavna autorka studije, dr Rita Amaral, navela je da su grbavi kitovi iz Arapskog mora godinama predstavljali svojevrsnu "misteriju" za naučnu zajednicu, jer se njihova ekologija značajno razlikuje od drugih poznatih populacija.
Za razliku od većine grbavih kitova, ova populacija ne odlazi na velike sezonske migracije, već tokom cijele godine uglavnom ostaje u području Arapskog mora.
Genetski podaci ukazuju da se razvijala nezavisno desetinama hiljada godina.
Istraživači navode da bi, ako se nalazi potvrde kroz dalje naučne procjene, ova populacija mogla biti priznata kao četvrta podvrsta, pod nazivom Megaptera novaeangliae indica.
Koliko se razlikuju od ostalih kitova?
Istovremeno, riječ je o maloj i ugroženoj populaciji kojoj prijete ljudske aktivnosti i promjene u morskom ekosistemu.
"Rezultati jasno pokazuju da su grbavi kitovi iz Arapskog mora pratili sopstveni evolutivni put desetinama hiljada godina, što ide u prilog njihovom priznavanju kao zasebne podvrste", navela je ona.
Genetska analiza je pokazala da se ova populacija znatno razlikuje od kitova iz sjevernog Atlantika, sjevernog Pacifika i južne hemisfere.
Istovremeno, pokazala je najnižu genetsku raznolikost među svim ispitivanim okeanskim regijama.
Ovi nalazi povećavaju vjerovatnoću da populacija iz Arapskog mora bude i zvanično prepoznata kao Megaptera novaeangliae indica.
Kit koji ne migrira i pjeva drugačije
Grbavi kitovi iz Arapskog mora pokazuju veoma neobično ponašanje, prenosi Euronews. Za razliku od drugih populacija ove vrste, oni ne preduzimaju velike sezonske migracije između područja za ishranu i tropskih područja za razmnožavanje.
Oni ostaju tokom cijele godine u suptropskim vodama, prate ciklus razmnožavanja sjeverne hemisfere i imaju karakterističnu pjesmu koja je zabilježena samo u Arapskom moru.
Genetske analize procjenjuju da su se ove genetske linije odvojile od drugih populacija prije više desetina hiljada godina, a procijenjeni periodi odvajanja variraju od 43.000 do čak 113.000 godina.
Istraživači su takođe ispitali drevnu DNK iz uzorka korišćenog za prvi opis vrste Megaptera indica iz 1883. godine.
Riječ je o kitu koji je pronađen u blizini Basre u Iraku, a čiji se ostaci danas čuvaju u Nacionalnom prirodnjačkom muzeju u Parizu.
Analiza je potvrdila da je riječ o grbavom kitu i pokazala blisku srodnost sa savremenim primjercima iz Arapskog mora.
Suad Al Harti, izvršna direktorka Ekološkog društva Omana, istakla je da se nalazi temelje na više od četvrt vijeka sistematskog istraživanja.
Kako je navela, sve je počelo sa malim čamcima iz kojih su naučnici fotografisali kitove i uzimali mikroskopske uzorke tkiva, da bi se kasnije program proširio satelitskim praćenjem i akustičnim snimanjem.
Prijeti li im izumiranje?
Specifičan genetski status ove populacije čini je izuzetno ranjivom.
Grbavi kitovi iz Arapskog mora suočavaju se sa prijetnjama poput zapetljavanja u ribarske mreže, sudara sa brodovima, zagađenja i podvodne buke, ali i bolesti.
Pored toga, klimatske promjene predstavljaju veliki rizik, jer monsuni i promjene struja utiču na dostupnost njihove glavne hrane - sardine.
Populacija je izuzetno mala, a naučnici upozoravaju da im bez hitnih mjera zaštite prijeti izumiranje.
Aida Al Džabri iz Uprave za životnu sredinu Omana naglasila je da naučni podaci sada pomažu da se pređe sa pukog posmatranja na praktične akcije spašavanja, kroz međunarodnu saradnju i veće mjere zaštite morskih ekosistema.
