Vikinzi se najčešće pamte kao neustrašivi ratnici i osvajači, ali novo arheološko otkriće u Danskoj pokazuje njhovu sasvim drugačiju stranu.
Šta otkriva nalazište?
- Arheolozi otkrili veliko vikinško naselje u Danskoj
- Pronađen centar za proizvodnju tekstila star više od 1.000 godina
- Nalazi mijenjaju sliku o vikinškom društvu
- Vikinzi imali razvijenu trgovinu i organizovanu proizvodnju
- Naselje obuhvata više od 80 radionica i stambenih objekata
Istraživači su pronašli veliko nalazište staro više od 1.000 godina za koje vjeruju da je bilo jedan od najvažnijih centara za proizvodnju tekstila u vikinškom dobu.
Stručnjaci iz muzeja Mesgard saopštili su da se nalazište prostire na oko 100.000 kvadratnih metara i obuhvata prostor za preradu lana, kao i više od 80 poluukopanih objekata koji su u vikinško doba služili kao radionice i stambeni prostori, prenosi AP.
Lokalitet se nalazi u mjestu Seften, oko 10 kilometara sjeverno od Orhusa, drugog po veličini grada u Danskoj, na poluostrvu Jitland i datira iz perioda između 600. i 950. godine nove ere, odnosno iz kasnog gvozdenog i ranog vikinškog doba.
Naselje za proizvodnju tekstila
Vođa istraživanja, arheološkinja Liv Stidsing Reher-Langberg, izjavila je da nalazi ukazuju na jasnu specijalizaciju naselja za proizvodnju tekstila.
Među pronađenim predmetima nalaze se vretena, tegovi za razboje, srebrni novčići, staklene perle i keramički predmeti.
Arheolozi su identifikovali odvojene zone za proizvodnju i zanatske aktivnosti, kao i jednu veću stambenu kuću, što ukazuje da je rad bio organizovan pod nadzorom moćne osobe sa kontrolom nad resursima i proizvodnjom.
Istoričar muzeja Kasper Andersen ocijenio je da otkriće predstavlja važan doprinos razumevanju lokalne ekonomske, kulturne i političke strukture tokom vikinškog perioda, prenosi Tanjug.
Prema njegovim riječima, tadašnji Orhus, poznat kao Aros, bio je značajan centar kraljevske vlasti i međunarodne trgovine.
Vikinško nalazište otkriveno i prošle godine
Prošle godine, arheolozi su otkrili još jedno vikinško nalazište u Lisbjergu, samo četiri kilometra udaljeno, koje je vjerovatno bilo dom članova plemstva.
Možda vas još zanima:
Vikinzi nisu ono što smo mislili
Studija: Vikinzi u Sjevernoj Americi više vijekova prije Kolumba
Roba i resursi su vjerovatno donošeni iz sela i naselja poput Seftena, prije nego što su ušli u opsežnu međunarodnu trgovinsku mrežu.
Andersen je istakao da nalazi potvrđuju da su vikinzi raspolagali razvijenim sistemom proizvodnje i trgovine i da otkriće u Seftenu pokazuje da vikinzi "nisu bili samo jednostavne, necivilizovane, varvarske horde koje su lutale po Evropi".
"Za ovakav proizvodni centar bila je potrebna dobro organizovana zajednica, sa jasnim lancem proizvodnje i tržištem koje je prevazilazilo lokalne okvire...Tekstil iz Seftena snabdijevao je tržišta koje je mnogo veća od samog lokalnog područja", rekao je on.
Dalja istraživanja, uključujući datiranje radioaktivnim ugljenikom i analizu polena, trebalo bi da pruže preciznije podatke o vrsti tekstila koja se proizvodila na lokalitetu.
Vikinško doba termin je koji se koristi za period kada su nordijski ratnici iz Skandinavije krenuli u istraživanja, trgovinu, pljačke i osvajanja širom Evrope, pa i svijeta.
Smatra se da je vikinško doba počelo 8. juna 793. napadom na ostrvo Lindsfarn, sjeveroistočno od obale Velike Britanije, i da je trajalo do bitke kod Stamford bridža 25. septembra 1066.
Ko su bili vikinzi?
Vikinzi je termin kojim se označavaju nordijski, odnosno skandinavski ratnici, pirati i trgovci koji su tokom takozvanog vikinškog doba, od 793. do 1066. godine, krenuli u pljačkaške, ali i osvajačke pohode po Evropi i svijetu.
Iako se često koristi kao termin za narod, termin viking to nije, već označava nečije "zanimanje".
"Novi talas skandinavskih migracija iznenadio je zapadnu Evropu krajem osmog i početkom devetog vijeka. O prilikama koje su tada vladale u skandinavskim zemljama evropski savremeni pisci znali su veoma malo, pa su glavni izvor za to doba kasniji nordijski tekstovi literarnog karaktera", piše Miroslav Brandt u knjizi "Srednjovjekovno doba povijesnog razvitka".
Dodaje da "doba takozvanih normanskih ili vikinških napada iz skandinavskih zemalja obuhvata razdoblje od približno 300 godina (od kraja osmog do kraja 11. vijeka).
Naziv normani, kako pojašnjava, nastao je u napadnutim evropskim zemljama koje su o napadačima znale samo da dolaze preko mora, sa sjevera.
"Naziv viking označava gusara u staronorveškom. Nastao je od riječi vik, koja znači zaliv, i dodatka -ing, pa ukupno označava čovjeka koji silazi u morski zaliv da bi pošao na gusarenje i u pomorske podvige. Riječ viking je naziv sa sam gusarski poduhvat", piše Brandt.
Dodaje da su Norvežani u drugoj polovini osmog vijeka počeli napade na Šetlandsko ostrvo i grupu Orkni. A slijedili su napadi na Veseks i Nortambriju.
"Oskudnost norveškog tla uzrok je što je norveška invazija izrazito težila za osvajanjem područja pogodnog za naseljavanje. Počevši od tridesetih godina 9. vijeka napadima Norvežana pridružuju se i Danci. Njihovi bezbrojni napadi na Englesku doveli su do zaposedanja dvije trećine nizije Britanskog ostrva", navodi se u knjizi, prenosi Telegraf.
Dodaje se da su prodirali duboko u unutrašnjost Francuske pljačkajući i paleći. Između 859. i 861. uplovili su u Sredozemno more i opustošili pojedine dijelove južne Francuske, Pizu u Italiji i veliki dio Toskane.
"Krajem osmog i početkom devetog vijeka u invaziju Normana uključili su se i Šveđani. Oni su napadali i zatim stvarali trajna uporišta na obalama Riškog i Finskog zaliva. Otuda su kretali prema jugu kao trgovci i ratnici, unajmljujući se u vojnu službu ruskih knezova u Ladogi, Novgorodu, Kijevu… Već 839. njihovi predstavnici dopiru preko Rusije sve do Carigrada", navodi se u knjizi.
Dio vikinga uspio je da stigne i do Sjeverne Amerike, koju su nazvali Vinland.
